Tính chi phí điện cho mỗi tấn thép gia công — cách bóc tách

Vì sao không lấy thẳng công suất ghi trên máy?

Công suất ghi trên nhãn là công suất ĐỊNH MỨC — mức động cơ tiêu thụ khi kéo đủ tải. Các máy gia công sắt không kéo đủ tải suốt ca: lúc chờ nạp phôi, lúc trả về vị trí, lúc chạy không tải giữa hai lát cắt thì điện tiêu thụ thấp hơn nhiều. Nhân thẳng công suất định mức với số giờ ca sẽ ra con số cao hơn hóa đơn thật.

Vì vậy công thức cần thêm hệ số tải: tỷ lệ giữa điện năng thật và điện năng nếu chạy đủ tải suốt thời gian đó. Hệ số này đo được bằng ampe kìm tại xưởng hoặc đọc từ đồng hồ điện riêng của máy — không lấy số chung, vì nó phụ thuộc cách tổ chức ca của từng nơi.

Công thức bốn bước là gì?

Bước 1 — điện năng mỗi ca (kWh) = công suất (kW) × số giờ chạy × hệ số tải. Bước 2 — sản lượng ca (tấn) lấy từ phiếu cân thành phẩm hoặc quy đổi từ số thanh đã gia công, cách quy đổi ở trang quy đổi thép cây ra kg. Bước 3 — kWh mỗi tấn = kết quả bước 1 ÷ bước 2. Bước 4 — chi phí điện mỗi tấn = kWh mỗi tấn × đơn giá điện trên hóa đơn của bạn.

Trang này không nêu đơn giá điện: mức giá khác nhau theo đối tượng dùng, bậc thang và thời điểm áp dụng, nên con số duy nhất dùng được là con số trên hóa đơn của chính bạn. Lấy tổng tiền chia tổng kWh trên hóa đơn gần nhất là ra đơn giá bình quân thực tế đang chịu.

Ví dụ tính cho máy cắt 2,2kW

Điều gì đáng chú ý khi so hàng 3a với 3b?

Cùng một máy, cùng một ca, cùng lượng điện tiêu thụ — nhưng chi phí điện mỗi tấn chênh nhau 2,5 lần chỉ vì sản lượng ca khác nhau. Điện là chi phí gần như cố định theo THỜI GIAN máy mở, không theo khối lượng làm ra. Máy chạy nửa tải cả ca vẫn tốn gần như bấy nhiêu điện.

Suy ra hướng giảm chi phí điện mỗi tấn không phải là mua máy tiết kiệm điện hơn, mà là làm đầy ca máy: giảm thời gian máy mở mà không gia công. Đó cũng chính là hệ số thời gian máy chạy thật trong cách tính tổng thời gian cắt cho lô hàng — một phép cải thiện ăn vào cả hai chỉ tiêu cùng lúc.

Chi phí điện đứng đâu trong tổng chi phí gia công?

Bóc tách xong chi phí điện mỗi tấn, hãy đặt cạnh ba khoản còn lại để biết nó nặng nhẹ ra sao với việc của bạn: chi phí thép nguyên liệu (xem giá thép ảnh hưởng chi phí gia công thế nào), nhân công đứng máy, và khấu hao vốn máy (xem bài toán hoàn vốn nhóm máy gia công sắt).

Trang này không nêu tỷ trọng của điện trong tổng chi phí, vì tỷ trọng đó phụ thuộc giá thép và mức lương tại nơi bạn làm — hai biến số không có con số chung. Tính đủ bốn khoản bằng số của mình rồi so là cách duy nhất ra kết luận đúng cho xưởng bạn.

Sai lầm thường gặp

• Nhân công suất định mức với số giờ ca rồi coi đó là điện tiêu thụ — bỏ hệ số tải làm số ra cao hơn hóa đơn thật.
• Tính chi phí điện theo tháng mà không chia cho sản lượng — không so sánh được giữa các tháng có sản lượng khác nhau.
• Dùng đơn giá điện nghe được từ nơi khác thay vì đơn giá bình quân trên hóa đơn của mình (tổng tiền ÷ tổng kWh).
• Quên các phụ tải không phải máy chính: quạt, chiếu sáng xưởng, máy nén khí nếu có — chúng cũng nằm trong hóa đơn nhưng không nằm trong công suất máy gia công.