Số đoạn mỗi thanh = làm tròn LÊN của (chiều cao cấu kiện ÷ chiều dài cây thép); số mối nối mỗi thanh = số đoạn − 1; số đầu ren = số mối nối × 2. Cột cao 30m dùng cây 11,7m cần 3 đoạn, 2 mối nối mỗi thanh — với 8 thanh dọc là 16 mối nối và 32 đầu ren phải cán.
Viết bởi Nguyễn Đỗ Tùng — hơn 15 năm trong nghề cơ điện tử, Cử nhân Cơ khí (ĐH Công nghiệp Hà Nội, 2010).
Vì sao phải làm tròn LÊN số đoạn?
Vì thanh thép ⛔ không nối được từ phần lẻ: 30 ÷ 11,7 ≈ 2,564 nghĩa là hai cây chưa đủ chiều cao, phải thêm cây thứ ba dù chỉ dùng một phần. Ba đoạn dùng hết 3 × 11,7 = 35,1m thép cho một thanh cao 30m, dư 5,1m — phần dư này xử lý theo cách xếp phôi ở trang cắt phôi ít đầu mẩu nhất, có thể dùng cho thanh của cấu kiện khác.
Từ số đoạn ra số mối nối luôn phải trừ 1, vì hai đầu ngoài cùng của thanh ⛔ không phải mối nối. Đây là cùng logic đếm với số mối chồng mí lưới, chỉ khác đối tượng — và nó quyết định khối lượng việc cho nhóm máy gia công sắt khâu cán ren.
Ví dụ: cột cao 30m, 8 thanh dọc, cây thép 11,7m
| Bước | Phép tính | Kết quả |
|---|---|---|
| 1. Số đoạn mỗi thanh | ⌈30 ÷ 11,7⌉ = ⌈2,564⌉ | 3 đoạn |
| 2. Số mối nối mỗi thanh | 3 − 1 | 2 mối |
| 3. Tổng số mối nối | 2 × 8 thanh dọc | 16 mối |
| 4. Tổng số đầu ren phải cán | 16 × 2 đầu | 32 đầu ren |
| 5. Thép dùng cho mỗi thanh | 3 × 11,7 = 35,1m (cần 30m) | dư 5,1m mỗi thanh |
Chiều cao cấu kiện, số thanh dọc và vị trí mối nối cho phép đều đọc từ bản vẽ kết cấu — ⛔ không tự đặt, vì vị trí nối cốt thép là quyết định của thiết kế. Ví dụ ở đây chỉ minh họa cách ĐẾM sau khi đã có các số đó.
Từ số đầu ren ra thời gian máy cán ren
Thời gian = số đầu ren × chu kỳ cán mỗi đầu. Chu kỳ gồm cắt phẳng đầu thanh, gá vào máy, cán ren và tháo ra — bấm giờ trọn một đầu ren thật để có số của máy bạn. Với 32 đầu ren: chu kỳ 90 giây cho 2.880 giây ≈ 48 phút; chu kỳ 120 giây cho 3.840 giây = 64 phút.
Chu kỳ cán ren dài hơn nhiều so với một lát cắt hay một nhát đột, nên khâu này thường là điểm nghẽn của dây chuyền có nối ren — cần tính trước khi hứa tiến độ, và cân nhắc phối hợp thứ tự công đoạn theo cách phối máy cắt với máy cán ren.
Chu kỳ 90 và 120 giây chỉ là hai mốc MINH HỌA cho thấy độ nhạy của kết quả — trang này ⛔ không đặt ra định mức chu kỳ cán ren nào. Chu kỳ thật phụ thuộc phi thép, loại ren và tình trạng dao cán, xem chọn máy cán ren khi nối cốt thép bằng ren.
Vì sao mỗi mối nối lại cần 2 đầu ren?
Vì nối bằng ống nối ren (coupler) cần ren ở CẢ HAI thanh gặp nhau: đầu trên của thanh dưới và đầu dưới của thanh trên. Đếm theo mối nối rồi quên nhân 2 là sai phổ biến nhất, và nó làm hụt đúng một nửa khối lượng việc của khâu cán ren.
Số cần đặt mua ống nối thì bằng số MỐI NỐI (mỗi mối một ống), ⛔ không phải số đầu ren. Hai con số này khác nhau đúng hệ số 2, nên khi lập bảng vật tư phải ghi rõ đang đếm cái nào — chi tiết máy và phụ kiện ren thuộc nhóm máy cán ren.
Áp dụng cho công trình của bạn
- Đọc bản vẽ để lấy: chiều cao cấu kiện, số thanh dọc, và vị trí mối nối được phép — ⛔ không tự chọn vị trí nối.
- Kiểm chiều dài cây thép THỰC NHẬN thay vì mặc định 11,7m; chiều dài khác làm đổi hẳn số đoạn.
- Tính riêng từng loại cấu kiện (cột, cọc, vách) rồi cộng — mỗi loại có chiều cao và số thanh khác nhau.
- Cộng đầu ren dự phòng cho phần cán lỗi, tính theo cách tính dự phòng qua nhiều công đoạn chứ ⛔ không cộng phần trăm thô.
- Đặt ống nối theo số MỐI NỐI, đặt việc cán theo số ĐẦU REN — hai con số chênh nhau đúng 2 lần.
Sai lầm thường gặp
- Làm tròn XUỐNG số đoạn — thiếu hẳn một đoạn thép cho mỗi thanh, phát hiện khi đã lắp dựng dở.
- Đếm số mối nối bằng số đoạn thay vì số đoạn trừ 1 — dư ống nối và dư việc cán.
- Quên nhân 2 khi ra số đầu ren — hụt một nửa khối lượng việc của khâu cán ren.
- Bỏ phần thép dư 5,1m mỗi thanh thành phế liệu mà không gom vào lệnh cắt của cấu kiện khác.
- Tự chọn vị trí nối cho tiện cắt — vị trí nối cốt thép do thiết kế quy định, ⛔ không phải quyết định của khâu gia công.
Bài liên quan trong danh mục
Câu hỏi thường gặp
Vì mối nối nằm GIỮA hai đoạn, còn hai đầu ngoài cùng của thanh không phải mối nối. Ba đoạn xếp nối tiếp chỉ có 2 chỗ gặp nhau, tức 2 mối nối.
Không, chênh đúng 2 lần: mỗi mối nối cần 1 ống nối nhưng 2 đầu ren (một ở mỗi thanh gặp nhau). Khi lập bảng vật tư phải ghi rõ đang đếm cái nào.
Gom vào lệnh cắt chung của các cấu kiện khác cùng phi thép — 5,1m còn đủ dài cho nhiều loại thanh ngắn. Để riêng lẻ không phân loại thì thực tế thành phế liệu.
Không. Vị trí nối cốt thép do thiết kế quy định (liên quan tới vùng nội lực của cấu kiện) — khâu gia công chỉ đếm và thực hiện theo bản vẽ, không tự dịch vị trí nối.
Cần tư vấn theo nhu cầu cụ thể?
Gửi thông tin công trình/xưởng — chúng tôi tư vấn chọn đúng model theo đúng nhu cầu của bạn.
Gửi yêu cầu tư vấn