Buộc đầu dây vào chính cuộn trước khi cắt khỏi máy, buộc nhiều điểm quanh chu vi; không ôm cuộn vào người mà khiêng bằng thanh xuyên lõi; đặt vật ngăn để ngạnh không móc sang cuộn bên; khi trải thì lăn cuộn ngược chiều quấn, cố định đầu dây trước rồi mới cắt dây buộc.
Viết bởi Nguyễn Đỗ Tùng — hơn 15 năm trong nghề cơ điện tử, Cử nhân Cơ khí (ĐH Công nghiệp Hà Nội, 2010).
Vì sao rắc rối của kẽm gai lại nằm ở khâu sau máy?
Máy làm kẽm gai xong việc khi dây đã có ngạnh và đã quấn thành cuộn. Từ đó cuộn gai là một vật vừa nặng, vừa đàn hồi, vừa có rất nhiều đầu nhọn chĩa ra mọi hướng — mỗi lần có người chạm vào nó là một lần có thể hỏng cuộn hoặc bị thương.
Ba tính chất đó sinh ra ba kiểu sự cố khác nhau. Tính ĐÀN HỒI làm cuộn bung khi dây buộc bị cắt hoặc tuột. NGẠNH GAI làm các cuộn móc vào nhau khi xếp sát, và gỡ ra thì kéo xổ các vòng ngoài. KHỐI LƯỢNG cộng với việc không có chỗ cầm an toàn khiến người bốc có xu hướng ôm cuộn vào người.
Cả ba đều không liên quan tới cài đặt máy và không cái nào sửa được bằng cách chỉnh máy — nhưng cả ba quyết định cuộn tới tay khách còn dùng được hay không.
Cuộn lưới B40 hỏng theo kiểu khác — bẹp, xổ mép, vết trắng do đọng ẩm — và phần đó cùng biên bản giao cho cuộn lưới đã có ở bảo quản cuộn lưới thành phẩm. Trang này chỉ nói phần riêng của kẽm gai.
Đóng cuộn: quấn và buộc thế nào cho khỏi xổ?
- Giữ lực căng đều suốt lúc quấn. Cuộn lỏng ở lõi mà chặt ở ngoài sẽ trượt vòng khi bốc, và vòng trượt ra là vòng xổ.
- Buộc đầu dây cuối vào chính các vòng của cuộn TRƯỚC khi cắt dây khỏi máy. Cắt trước rồi mới buộc là thả tự do một đầu dây đang chịu căng — nó bật về phía tay người.
- Buộc thêm nhiều điểm phân bố đều quanh chu vi cuộn, không dồn một chỗ — cuộn buộc một chỗ vẫn bung ở phía đối diện.
- Đánh dấu đầu dây ngoài bằng một dải băng hoặc vết sơn màu, để người mở cuộn tìm được đầu dây mà không phải lần tay qua ngạnh.
- Gắn nhãn ghi quy cách — cỡ dây, loại lớp phủ, khoảng cách ngạnh theo đơn — và chiều dài hoặc khối lượng cuộn theo cách bạn bán.
Số điểm buộc, loại dây buộc và khối lượng mỗi cuộn: đang cập nhật — phụ thuộc cỡ dây, cách quấn và thiết bị bốc xếp của từng nơi, trang này không đặt ra con số chung. Nếu cuộn ra máy đã thưa ngạnh hoặc ngạnh lệch thì xử ở máy trước khi đóng cuộn, xem kẽm gai ra thưa gai, không đều.
Cầm và bốc cuộn gai: không ôm vào người
Cách bốc nguy hiểm nhất cũng là cách tự nhiên nhất: ôm cuộn vào ngực hoặc vác lên vai. Ngạnh gai xuyên qua quần áo làm việc thông thường, và khi cuộn trượt thì phản xạ giữ lại là siết tay vào đúng chỗ có ngạnh.
- Luồn một thanh cứng qua lõi cuộn, hai người khiêng hai đầu thanh — cuộn treo ở giữa, cách xa người.
- Phải cầm tay thì dùng găng loại chống đâm, áo tay dài dày; găng vải thường chỉ chống trầy, không giữ được ngạnh.
- Cầm vào điểm buộc hoặc dây buộc, không cầm vào vòng dây có ngạnh.
- Cuộn nặng thì nâng hạ bằng thiết bị phù hợp với khối lượng ghi trên nhãn, không ước chừng bằng mắt.
- Lên xuống thùng xe: ĐẶT cuộn lên, không tung — người đứng trên thùng xe không đưa tay đón một cuộn gai đang bay tới.
Trang bị bảo hộ bắt buộc và quy trình an toàn lao động là trách nhiệm của đơn vị sử dụng lao động và người phụ trách an toàn; trang này không viện dẫn quy định nào. Các điểm trên chỉ là những điều nhìn thấy được tại chỗ bốc xếp.
Xếp cuộn: vì sao không xếp sát, không tựa vào nhau?
Hai cuộn kẽm gai đặt sát nhau thì ngạnh cuộn này ghim vào vòng dây cuộn kia. Lúc xếp không ai thấy, vì cuộn nằm yên. Lúc gỡ ra thì phải giật, và giật là kéo xổ vòng ngoài của cả hai cuộn — đúng vào lúc tay người đang ở giữa hai khối gai.
| Cách xếp | Hỏng thường gặp | Giữ được bằng |
|---|---|---|
| Xếp sát nhau, không có vật ngăn | Ngạnh móc sang cuộn bên; gỡ ra thì xổ vòng ngoài | Vật ngăn cứng giữa các cuộn: tấm gỗ, pallet có vách |
| Chồng nằm nhiều lớp | Cuộn dưới méo và lỏng vòng; ngạnh lớp dưới móc lên lớp trên | Tấm ngăn giữa mỗi lớp, ít lớp |
| Xếp đứng tựa vào nhau | Rút một cuộn thì cả hàng đổ theo | Tựa vào vách hoặc giá, không tựa vào cuộn khác |
| Đặt thẳng lên nền ẩm | Lớp phủ ở phần tiếp đất bị ăn mòn trước | Kê lót khô, cách nền |
Số lớp được phép chồng: đang cập nhật — tùy cỡ dây và độ chặt cuộn. Kẽm gai thường dùng dây có lớp phủ chống gỉ, và lớp phủ đó bị cào ở mọi chỗ ngạnh cuộn này cọ vào cuộn kia, nên vật ngăn giữ cả cuộn lẫn lớp phủ. Chọn loại lớp phủ xem mạ kẽm nhúng nóng vs mạ điện phân.
Giao và trải cuộn ở công trường
Khi giao, có ba thứ nhìn thấy được trong vài giây mỗi cuộn: dây buộc còn đủ không, đầu dây còn buộc vào cuộn không, có vòng nào đã xổ khỏi cuộn không. Ghi vào phiếu giao ngay lúc dỡ — một cuộn đã xổ khi tới nơi phải được tách ra trước khi có người chạm vào.
- Lăn cuộn trên mặt đất theo chiều ngược chiều quấn để dây trải ra; không rút dây từ mặt bên của cuộn đang đứng yên — rút ngang làm dây xoắn vặn, và dây gai đã xoắn vặn thì rất khó căng thẳng lại.
- Tìm đầu dây theo dấu màu, cố định đầu dây vào trụ đầu tuyến TRƯỚC, rồi mới cắt các dây buộc.
- Cắt dây buộc từng điểm một, đứng lệch sang bên chứ không đứng chắn trước mặt cuộn, tay giữ ngoài vòng dây.
- Luôn có người giữ đầu dây tự do trong lúc trải — đầu dây gai buông tay là bật về phía cuộn.
Phần căng và cố định kẽm gai lên hàng rào thuộc thi công hàng rào, không thuộc phạm vi trang này. Phân biệt các loại kẽm gai và máy tương ứng xem máy đan / dệt kẽm gai.
Sai lầm thường gặp
- Quên rằng ngạnh tuột lúc lắp có thể do chính khâu bốc xếp chứ không do máy — xem kẽm gai tuột ngạnh khi kéo căng lắp đặt.
- Cắt dây khỏi máy rồi mới buộc đầu dây — đầu dây bật đúng lúc tay đang ở gần.
- Buộc cuộn ở một điểm, cuộn bung ở phía đối diện khi bốc.
- Ôm hoặc vác cuộn gai vào người vì không có sẵn thanh khiêng.
- Dùng găng vải thường và nghĩ là đã đủ.
- Xếp các cuộn sát nhau cho gọn, rồi giật ra khi cần lấy.
- Tung cuộn lên thùng xe.
- Rút dây ra từ mặt bên cuộn thay vì lăn cuộn, làm dây xoắn vặn.
Bài liên quan trong danh mục
Câu hỏi thường gặp
Vì dây trong cuộn vẫn đang chịu lực căng từ lúc quấn. Nếu đầu dây cuối không được buộc vào chính các vòng của cuộn, hoặc cuộn chỉ buộc ở một điểm, thì cắt dây buộc là giải phóng lực đó. Buộc đầu dây trước khi cắt khỏi máy, buộc thêm nhiều điểm phân bố đều, và khi mở thì cố định đầu dây trước rồi mới cắt dây buộc.
Đừng ôm hay vác vào người. Luồn thanh cứng qua lõi cuộn để hai người khiêng, hoặc cầm ở dây buộc với găng loại chống đâm và áo tay dài dày — găng vải thường chỉ chống trầy. Cuộn nặng thì nâng bằng thiết bị phù hợp với khối lượng ghi trên nhãn, và đặt lên thùng xe chứ không tung.
Không nên. Ngạnh cuộn này ghim vào vòng dây cuộn kia; lúc gỡ ra phải giật, kéo xổ vòng ngoài của cả hai cuộn và cào lớp phủ. Đặt vật ngăn cứng giữa các cuộn, xếp tựa vào vách hoặc giá thay vì tựa vào nhau, và kê lót khô khỏi nền.
Lăn cuộn trên mặt đất ngược chiều quấn để dây trải ra, thay vì rút dây từ mặt bên của cuộn đang đứng yên — rút ngang làm dây xoắn vặn và rất khó căng thẳng lại. Cố định đầu dây vào trụ đầu tuyến trước, và luôn có người giữ đầu dây tự do trong lúc trải.
Cần tư vấn theo nhu cầu cụ thể?
Gửi thông tin công trình/xưởng — chúng tôi tư vấn chọn đúng model theo đúng nhu cầu của bạn.
Gửi yêu cầu tư vấn